Giai đoạn phát triển của trẻ từ 1 đến 3 tuổi
Chúng ta thường theo dõi cân nặng và chiều cao của trẻ, nhưng trẻ không chỉ phát triển về thể chất. Trẻ phải học hỏi nhiều kỹ năng khác để phát triển trí tuệ: học chơi, học nói, học cách biểu lộ tình cảm, và thể hiện bản thân mình.
Mỗi trẻ em phát triển với một tốc độ riêng, do đó chúng ta không thể nói được chính xác mốc thời gian phát triển của từng trẻ. Các thông tin về giai đoạn phát triển của trẻ chỉ giúp các bậc phụ huynh hình dung và dự đoán về những thay đổi sẽ xảy đến với trẻ. Đừng quá lo lắng nếu trẻ của bạn có những sai biệt nhỏ về mốc thời gian.

1. Thể chất:

- Cân nặng: từ 1–3 tuổi, mỗi 2 tháng cân nặng của trẻ chỉ tăng thêm khoảng 200 g. Các bậc phụ huynh nếu muốn bé khỏe mạnh, không dư cân, không béo phì thì chú ý đừng ép bé phải ăn thêm để tăng cân nhiều hơn nhé!

- Chiều cao: giai đọan này trẻ sẽ cao thêm khoảng 5 – 7 cm mỗi năm. Các bậc phụ huynh lưu ý khi đo chiều cao cho trẻ dưới 18 tháng tuổi, nên đo chiều dài khi trẻ nằm ngay ngắn nhé, sẽ dễ dàng hơn và chính xác hơn. Chiều cao của trẻ khi 2 tuổI sẽ đạt ½ so vớI khi trẻ trưởng thành.

- Trí não: vào lúc 1 tuổi trọng lượng não của trẻ đạt được khoảng 900 g, tăng gấp 3 lần trọng lượng não khi mới chào đời, đạt được khoảng 70% trọng lượng não người lớn. Đến 3 tuổI, trọng lượng não tiếp tục tăng và đạt được khoảng 80% trọng lượng não ngưòi lớn. Nhờ quá trình myelin hóa, các tế bào thần kinh tiếp tục phát triển về kích thước và hoàn thiện các chức năng dẫn truyền, xử lý thông tin.

- Miễn dịch: hệ miễn dịch đã phát triển phần nào để bảo vệ trẻ.

2. Vận động và trí tuệ:

- 2 tuổi trẻ đã có thể tự đi, 3 tuổI đã có thể leo lên các bậc cấp.
- Chỉ đúng các vật được gọi tên, có thể sắp xếp các vật theo hình dáng và màu sắc.
- Nói được những câu ngắn 4 – 5 từ.
- Thích tỏ ra độc lập, thường hay làm ngược với ý người lớn để thu hút sự chú ý.

(Theo Dutch lady)

Từ 1 đến 3 tuổi

Đây là thời gian đầu tiên bé thích nghi với cuộc sống. Từ giấc ngủ, bộ máy tiêu hóa đến một nụ cười, những cử chỉ đáp lại, đứa bé của bạn sẽ phát triển rất nhanh theo nhiều cách, đặc biệt là về thể chất.

Trẻ phát triển bao nhiêu là tốt?:

Sau khi trẻ sút ít cân vào những ngày đầu đời, trẻ sẽ bắt đầu tăng cân dần. Khi trẻ vào khoảng giữa tháng đầu tiên, trẻ sẽ tăng từ 150gr đến 200gr một ngày. Sau 1 tháng đầu tiên, cân nặng của trẻ có trung bình từ 4,5kg đến 5kg và cao từ khoảng 26 cm đến 32 cm, đây là thước đo trung bình. Các bác sĩ khoa nhi sẽ đo chiều cao cân nặng, vòng đầu của bé và vẽ sơ đồ cân nặng để theo dõi, vì vậy bất kỳ vấn đề phát triển nào cũng được đánh dấu và phát hiện kịp thời.

Nếu trẻ từ 1 đến 3 tháng tuổi không đạt được sự mức phát triển bình thường hay sự phát triển quá chậm, các bác sĩ sẽ cân nhắc để đảm bảo cho trẻ ăn đủ chất, và tiêu hóa được những gì chúng ăn vào. Bác sĩ dựa vào những điều sau:

Trẻ ăn một ngày bao nhiêu bữa?

Mỗi lần trẻ ăn được bao nhiêu?

Trẻ bú sữa mỗi lần như vậy là bao lâu?

Trẻ đi đại tiện mỗi ngày bao nhiêu lần, âm thanh của mỗi lần, cũng như phân của trẻ ra sao.

Trẻ đi tiểu tiện bao nhiêu lần?

Bình thường, quá trình phát triển của trẻ đều có những dấu hiệu rõ ràng vài tháng sau. Nhưng khi y tá phát hiện có vấn đề liên quan đến sự phát triển của trẻ thì điều mà các bác sĩ vẫn hay khuyên là bạn nên tăng số lượng bữa ăn trong ngày cho trẻ hoặc tăng lượng thức ăn trong mỗi bữa.

Trường hợp nếu bác sĩ khuyên rằng trẻ của bạn chưa được cho bú đủ thì cách tốt nhất là nên cho trẻ bú sữa mẹ cho đến khi trẻ hơi cứng cáp (từ 4 đến 6 tháng tuổi). Thỉnh thoảng, cũng có rất nhiều lý do về thể chất làm trẻ phát triển chậm, những trường hợp này nên được kiểm tra theo những phương pháp đặc biệt.

Một cách để theo dõi sự phát triển của trẻ nữa là xem quá trình phát triển của trẻ qua biểu hiện khác. Ví dụ: bạn có thể yên tâm nếu trẻ đạt đến những cột mốc phát triển vào độ tuổi trung bình. Nếu bạn luôn lo lắng sự phát triển của trẻ hay nếu bé trong xanh xao, hoặc không có phản ứng đáp lại trước nhiều hoạt động xung quanh bạn phải gọi bác sĩ ngay lập tức.

Trẻ sinh non nên được đo cân nặng hàng tuần để bảo đảm chúng đang phát triển dần dần. Không thể so sánh sự phát triển của trẻ sinh thiếu tháng với trẻ đủ tháng.

(Theo KidsHealth)
__________________

______
Phát triển của trẻ dưới 3 tuổi
Về thể chất

Cơ thể trẻ em là một cơ thể đang lớn và trưởng thành, luôn biến đổi về số lượng và chất lượng. Dưới đây là một số chỉ tiêu hình thái thông thường như cân nặng, chiều cao và một vài đặc điểm của hệ xương.

Chiều cao

Khi mới ra đời, trẻ cao từ 48-50cm, trẻ trai cao hơn trẻ gái. Sau đó trẻ phát triển rất nhanh trong năm đầu, cao nhanh nhất là 3 tháng đầu tiên.

Quý I: Mỗi tháng tăng thêm 3,5cm.

Quý II: Mỗi tháng tăng thêm 2,0cm.

Quý III: Mỗi tháng tăng thêm 1,5cm.

Quý IV: Mỗi tháng tăng thêm 1,0cm.

Như vậy đến hết 12 tháng đầu tiên trẻ tăng thêm 23-25cm tức là tăng cao gấp rưỡi lúc trẻ mới sinh.

Trên một tuổi, chiều cao của trẻ tăng chậm hơn. Đến 24 tháng trẻ cao thêm 8-9cm và đến 36 tháng trẻ cao thêm 7-8cm nữa. Như vậy đến hết tuổi nhà trẻ thì trẻ cao khoảng 90cm.

Phát triển về cân nặng

Cân nặng trung bình của trẻ sơ sinh đủ tháng là 3.000g, trẻ trai nặng hơn trẻ gái, con dạ lớn hơn con so một ít.

Trong thời kỳ sơ sinh (30 ngày đầu sau sinh) trẻ thường có hiện tượng sụt cân sinh lý thường vào ngày thứ 2-3 sau sinh, đến khoảng ngày thứ 10-12 hồi phục lại rồi tăng cân dần. Trẻ tăng rất nhanh trong năm đầu.

Trong 6 tháng đầu, trẻ tăng trung bình mỗi tháng 600g, tháng thứ 2-3 có thể tăng thêm 800-900g, nhưng 6 tháng cuối năm chỉ tăng trung bình mỗi tháng 400-500g.

Phát triển hệ xương

Trẻ từ lúc sinh có 2 thóp là thóp trước và thóp sau. Thóp trước lớn, kích thước dao động rộng từ 1,8x2cm đến 2,8x3cm. Thóp sẽ liền dần từ lúc trẻ được 13 tháng chậm nhất là 18 tháng, thóp sau nhỏ sẽ kín trong 3 tháng đầu.

Trẻ khỏe mạnh bắt đầu mọc răng lúc 6-8 tháng, đến 24-30 tháng thì mọc đủ 20 răng sữa. Ta tính nhanh số răng sữa trẻ có bằng số tháng tuổi trừ đi bốn.

Phát triển tinh thần và vận động

Sơ sinh: Ngay sau sinh, các giác quan đã hoạt động và có một số phản xạ quan trọng như tìm vú, bú, mút, nắm…

Sau ba tuần, trẻ có thể theo dõi vận động bằng mắt. Trong tháng đầu còn hiện tượng lác mắt sinh lý. Thời gian này trẻ còn ngủ nhiều.

2 tháng: 4-6 tuần biết mỉm cười hóng chuyện, mắt biết nhìn theo vật sáng di động. Nằm sấp có thể ngẩng đầu từng lúc, khung chậu duỗi rộng, hông duỗi gần hoàn toàn.

3 tháng: Biết đưa mắt tìm nguồn tiếng động, vật di động. Biết lẫy từ ngửa sang nghiêng. Nhấc cằm khỏi mặt giường khi nằm sấp.

4-5 tháng: Trẻ nhanh nhẹn, thích chơi đùa với người xung quanh, thích chơi các đồ vật.

Về vận động có những vận động lưu ý ở tay chân. Lẫy từ ngửa sang sấp lúc 4 tháng và từ sấp sang ngửa lúc 5 tháng.

Nằm sấp trẻ ngẩng cao đầu trong thời gian lâu, thích đạp vùng vẫy chân. Khi nắm tay kéo khỏi mặt giường, trẻ sử dụng bắp cơ giữ đầu thẳng.

6 tháng: Trẻ biết lạ quen, bập bẹ 1-2 âm thanh, biết bắt chước mẹ. Có thể ngồi vững, nắm cầm đồ chơi bằng lòng bàn tay.

7 tháng: Trẻ nhanh nhẹn, quan tâm đến đồ chơi. Biết giơ tay khi đòi bế, có thể tự cầm bánh đưa vào miệng.

8 tháng: Trẻ có thể lăn mình di chuyển ra chỗ khác, có thể chuyển đồ vật từ tay này sang tay khác.

9 tháng: Trẻ có cảm xúc vui mừng, sợ hãi. Hiểu được lời nói đơn giản. Có thể bò bằng và đầu gối và bàn tay.

10-12 tháng: Trẻ biết tập nói, hiểu được một số lời nói, biết vẫy tay tạm biệt người khác, nói được vài từ đơn giản. Nhiều trẻ đã đứng vững, có thể biết đi nếu được đỡ.

1-2 tuổi: Trong năm thứ 2, trẻ di chuyển ra xung quanh dễ dàng hơn. Nhận biết được nhiều người xung quanh. Sự nhận biết về xã hội phát triển nhanh, thích chơi với trẻ khác.

Ngôn ngữ phát triển - nói được nhiều từ hơn. 18 tháng, trẻ có thể chỉ các phần cơ thể khi được hỏi. Có thể đứng lên ngồi xuống một mình, có thể xếp hình tháp thành hình khối vuông.

3 tuổi: Ngôn ngữ phát triển nhanh, khả năng tiếp thu tốt, có thể hát được bài hát ngắn. Đi nhanh, vượt qua bậc cửa, chạy nhanh. Vận động bàn tay tinh vi nhịp nhàng hơn nên tập múa được. Trẻ có thể làm được một số việc tự phục vụ mình như xúc cơm, cài cúc áo, đi tất, nhặt những vật nhỏ bằng hai ngón tay…

Sự phát triển tinh thần vận động, liên quan chặt chẽ với sự phát triển thể chất cũng như với đặc điểm cơ thể của từng trẻ, đồng thời phụ thuộc vào yếu tố di truyền, dinh dưỡng… Do vậy, ngay từ lúc được sinh ra, trẻ rất cần nhận được sự chăm sóc và quan tâm giáo dục đúng đắn, phù hợp của các bậc sinh thành, nuôi dưỡng để trẻ có được nhân cách tốt sau này.

Theo Sức khoẻ & Đời sống
____________